Xəbərlər - Publika.az
Bizi izləyin

Sağlamlıq

Vitaminlər necə qəbul edilməlidir?

Bir çox insanlar vitaminləri həkim tövsiyəsi olmadan qəbul edirlər. 

Publika.az xəbər verir ki, bunun nə qədər təhlükəli olduğunu Nutrisioloqlar Assosiasiyasının üzvü, dietoloq- nutrisioloq Yekaterina Matıskina Sputnik radiosuna müsahibəsində qeyd edib.

Matıskinanın sözlərinə görə, polivitamin kompleksləri xüsusi olaraq bütün tərkib elementlərinin uyğunluğunu nəzərə alaraq hazırlanıb və onları öz təşəbbüsü ilə qəbul etmək mümkündür.

"Əgər siz qışda avitaminoz baxımından sağlamlığınızı tənzimləmək istəyirsinizsə, o zaman bu və ya digər vitaminin uyğunluğu və onların dozasını nəzərə almaqla xüsusi hazırlanmış polivitamin komplekslərindən istifadə edə bilərsiniz. Multivitamin komplekslərində müalicəvi dozalar yoxdur, ona görə də onları həkim tövsiyəsi olmadan içmək təhlükəli deyil", - deyə nutrisioloq vurğulayıb.

Diyetoloq xəbərdarlıq edib ki, yalnız bir vitamin tərkibli olan preparatlara daha ehtiyatla yanaşmaq lazımdır. Bu cür vasitələrin əks göstəriciləri ola bilər. Bundan əlavə, monovitaminlərin dozasında yanlışlıq arzuolunmaz nəticələrə səbəb ola bilər. Bu cür preparatlar yalnız həkim təyinatı ilə qəbul edilməlidir.

"Həkim həqiqətən bu və ya digər vitaminlərə ehtiyacınız olub olmadığını göstərəcək qan analizi təyin edəcək. Yalnış dozalar orqanizmdə maddənin çoxluğuna səbəb ola bilər və ona zərər verə bilər. Məsələn, allergiya, ürəkbulanma və ya mədə-bağırsaq pozğunluğu kimi yan təsirlərə bais ola bilər", - deyə Matıskina qeyd edib.

Nutrisioloq onu da əlavə edib ki, bir çox vitaminlər bir-biri ilə uyğunlaşmırlar. Müvafiq təhsili olmayan şəxs bu maddələrin uyğunluq cədvəllərini anlaması çətindir. Onun sözlərinə görə, eyni vaxtda iki fərqli monovitamin preparatını qəbul etməmək daha yaxşıdır.

Matıskinanın fikrincə, vitaminləri günün istənilən vaxtında qəbul etmək olar. Ancaq onları mütləq su ilə içmək lazımdır, digər içkilər bu məqsədə uyğun deyil.

"Vitaminləri meyvə şirəsi, çay, qəhvə və ən əsası spirtli içki ilə qəbul etmək olmaz. Əgər əl altında su yoxdursa, o zaman ümumiyyətlə vitamin içməyin. Vitaminlərin qəbul etmə vaxtına gəlincə isə, məsələn D və C vitaminləri - burada ciddi parametrlər yoxdur: həm səhər, həm də axşam, yeməkdən əvvəl və ya sonra vitaminləri qəbul etmək mümkündür. Ancaq qəhvəni vitaminlərdən 30-60 dəqiqə sonra içmək daha yaxşıdır", - deyə dietoloq Matıskina qeyd edib.

Rəylər

Sağlamlıq

İnsanı depressiv edən qan qrupu açıqlandı

Harvard Universitetinin alimləri genişmiqyaslı araşdırma aparıblar və aşkar ediblər ki, qan qrupu insanın təkcə fiziki sağlamlığına deyil, həm də psixoloji vəziyyətinə və ruh halına təsir edir. Bu isə xəstəliklərə səbəb ola bilər. 

Publika.az xarici mətbuata istinadən xəbər verir ki, elmi işlərin nəticələri “JAMA Psychiatry” jurnalında dərc olunub. Tədqiqatçılar qan qruplarından biri ilə müxtəlif sağlamlıq problemlərinə həssaslıq arasında əlaqə tapıb. Bu dördüncü qrupdur. Məsələ burasındadır ki, tədqiqatın nəticələrinə əsasən bu qan qrupunun depressiv sahibləri çox emosionaldırlar, sinir krizlərinə və ürək-damar xəstəliklərinə meyllidirlər. Qeyd edilir ki, bu xəstəliklər həm müsbət, həm də mənfi Rh faktorunun sahiblərinə xasdır.

Bununla belə, dördüncü qan qrupunun mənfi Rh faktoru ilə birləşməsi hələ də təhlükəli hesab olunur. Belə xəstələrdə yaşla birlikdə demensiyanın inkişaf ehtimalı 82% qiymətləndirilir. Psixoterapevtlər tərəfindən təhlil edilən sorğunun nəticələrindən məlum olub ki, dördüncü qrupun sahibləri narahatlıqdan, depressiyadan başqaları na nisbətən daha çoz şikayətlənirlər, heç bir səbəbə olmasa da, özlərini bədbəxt hiss edirlər.

Oxumağa davam et

Sağlamlıq

İsrailli alimlərdən dördüncü doza açıqlaması: Effekti yoxdur

İsrailin apardığı araşdırmalara əsasən Pfizer/BioNTech tərəfindən hazırlanan “Comirnaty” peyvəndinin dördüncü dozası Omikrona qarşı effektiv deyil. 

Publika.az xarici mətbuata istinadən xəbər verir ki, İsrail alimləri Azərbaycanda da istifadə edilən peyvəndin dördüncü dozasını müəyyən qruplar üzərində sınaqdan keçirməyə başlayıblar. Şeba Tibb Mərkəzinin mütəxəssisləri iki həftə əvvəl peyvənd edilən 154 tibb işçisinin məlumatlarını təhlil ediblər və peyvəndin dördüncü dozasının “çox az” qorunma təmin etdiyi qənaətinə gəliblər. Təl-Əvivdəki elm adamları peyvəndin dördüncü dozasının Omikron variantına qarşı qoruyuculuğunun aşağı olduğunu açıqlayıblar. Tədqiqata rəhbərlik edən Gili Regev-Yoçay dördüncü dozanın Omikron variantına qarşı qismən qorunma təmin etdiyini qeyd edib: 

“Peyvənd əvvəlki variantlara qarşı effektiv idi, lakin Omikron variantına qarşı daha az təsirlidir. Amma biz gördük ki, sınaq müddətində peyvənd olunanlar xəstələnsələr belə, onlarda simptomlar az olur və ya ümumiyyətlə olmur. Risk qrupunda olanlara dördüncü vaksin dozasının verilməsi düzgün qərar idi, lakin nəticələrimiz göstərdi ki, bunu bütün cəmiyyətə verməyə ehtiyac yoxdur” . 

Məlumat üçün bildirək ki, dekabrın sonunda vaksinlərin artması ilə İsrail 60 yaşdan yuxarı və immuniteti aşağı olan insanlara dördüncü doza peyvəndi tətbiq edib, rəsmi məlumatlara görə, təxminən 500 min insana gücləndirici doza peyvənd vurulub. 

Oxumağa davam et

Sağlamlıq

Vasserman güclü yaddaşın sirrini açdı

Dövlət Dumasının deputatı, publisist və siyasi məsləhətçi Anatoli Vasserman bildirib ki, müxtəlif mövzuların öyrənilməsi böyük həcmdə məlumatın yaddaşda qalmasının zəmanətidir. 

Publika.az xəbər verir ki, o, bu barədə “RİA FAN”-a müsahibəsində danışıb.

İrlandiya alimləri belə qənaətə gəliblər ki, unutma prosesi beyinlə əlaqəli deyil, insanın yeni məlumatları öyrənmək həvəsi ilə bağlıdır. Eyni zamanda heç nəyi unuda bilməyən insanlar var. Vasserman misal olaraq Solomon Şereşevskini göstərib. Publisistin fikrincə, sovet jurnalisti üçün yaşamaq çox çətin idi, çünki yaddaşda böyük ölçüdə yer tutan xatirələr hazırkı zehni fəaliyyətə mane olurdu. Bununla belə, sonda Şereşevski bəzi məlumatları unutmağı öyrənə bilib. Vasserman qeyd edib ki, insan yaddaşının keyfiyyəti beyində saxlanılan informasiyanın çoxluğu ilə xarakterizə olunmur.

“Məlumdur ki, beyin bu və ya digər şəkildə ona daxil olan hər şeyi özündə saxlayır. Məsələ nəyisə xatırlamaqda deyil, məsələ konkret problemi həllində lazım olanları dəqiq xatırlamaqdadır” , -Vasserman izah edib.

O, güclü yaddaşının sirrini də açıb. Publisistin sözlərinə görə, o, çox şeylə çox maraqlandığı üçün yaxşı əzbərləmə qabiliyyətinə və güclü yaddaşa malikdir. Buna görə də məlumatları çox yaxşı xatırlayır. Vasserman sonda vurğulayıb ki, demək olar ki, hər şey lazım olduğu kimi yadda qalır: ya zərurətdən, ya da assosiasiyadan kənar.

Oxumağa davam et
Reklam

Gündəm