Süni “alfa kişilər” “Facebook”u ələ keçirirlər

Tədqiqatçıların “Facebook”un “rəqəmsal zibilxanası” adlandırdıqları yeni sosial media reallığına xoş gəlmisiniz. Mark Zukerberqin ilk sosial şəbəkəsinin əsas ulduzları artıq süni intellekt tərəfindən yaradılmış saxta “podkastçılar”dır. Onlar mahiyyəti tək bir məsələyə söykənən adi münasibət məsləhətləri verirlər: kişilər öz öhdəliklərini acınacaqlı dərəcədə yerinə yetirə bilmirlər və qadınların həyatını məhv edirlər.

Publika.az xəbər verir ki, bu barədə “Future” yazır.

Bu videolar “kəsinti” prinsipi ilə yaradılır - məşhur şoulardan qısa, diqqətçəkən məqamların toplusu. Problem burasındadır ki, nə podkasterlərin özləri, nə də bu saqqallı “mütəfəkkirlər” reallıqda mövcud deyil.

Süni intellekt və “kişilik imperiyası” necə işləyir?

Videolar həmişə eyni düstura əsaslanır. Saxta kişi fiquru studiya mikrofonunun qarşısında əyləşir və bir-iki dəqiqə ərzində, öyüd-nəsihətverici tonda “əsl kişi”nin necə olmalı olduğunu və müasir kişilərin qadınların rəğbətini qazanmaqda necə uğursuzluğa düçar olduqlarını müzakirə edir.

Əsas tezislər kişiləri uşaqlaşmaqda, tənbəllikdə və məsuliyyət üzərinə götürmək istəməməkdə ittiham etmək üzərində qurulub, bu zaman isə qadınların “hər şeyi öz üzərlərində daşıdıqları” vurğulanır. Mətnlərin təqdimatı Cey Şetti üslubunda yalançı psixoloji məzmunu xatırladır və Co Roqanın qonaqlarının sərt estetikası ilə zənginləşdirilib.

“Həftədə 40 saat işləyən, hesablarını, kirayəsini, qidasını ödəyən və hər şeyin öhdəsindən təkbaşına gələn bir qadın sadəcə olaraq gözlədiyiniz o həlim qadın ola bilməz. Və xeyr, hər gün yaşamaq uğrunda mübarizə rejimində olduğu halda o, sizə rahatlıq bəxş edə bilməz”, - bu səhifələrdən birində mükəmməl saqqallı, yaraşıqlı, çal saçlı kişi kameraya bəyan edir.

Bu məzmunun hədəf auditoriyası kişilər yox, məhz qadınlardır. Geniş yayılan videoların altındakı şərh bölümü eynidir: yaşlı qadınlar kütləvi şəkildə süni intellekt spikerləri ilə razılaşır, videoları “Heç vaxt azı ilə kifayətlənməyin” və ya “Oğlanlar, qulaq asın. Biz o qədər də mürəkkəb deyilik” kimi ifadələrlə paylaşırlar.

Bu nə üçün lazımdır?

Bu məzmunu yaradanların əsas məqsədi aydındır: monetizasiya. Bəziləri səhifələrini “Facebook”un daxili monetizasiya proqramı üçün irəlilətməyə çalışır, digərləri saf auditoriyaya süni intellekt tərəfindən yazılmış elektron kitablar və mətn mesajı şablonları satır, başqaları isə sadəcə baxış sayını artıraraq sonradan bu hesabları spamerlərə satırlar.

Bu illüziya o qədər inandırıcı olub ki, hətta “Google”un “AI Overview” funksiyası belə bəzən xətaya yol verir: axtarış sistemi saxta spikerləri real insanlarla səhv salır və jurnalistləri “The Male Insight” səhifəsinin baş qəhrəmanının (müəyyən bir “Roman Blek”) həqiqi ekspert olduğuna inandırır. Halbuki belə bir insan mövcud deyil.

Əslində, biz keçmişdəki şəkillər üzərindəki məşhur sitatların yeni, zərərli bir təfsirinə baxırıq — yalnız indi Amerika bayraqları, dar idman köynəkləri və dərin “müdriklik” pərdəsi altında təqdim olunan gender rollarına dair manipulyativ mühakimələrlə. Və əgər sosial şəbəkə lentinizdə virtual alfa kişinin məsləhətlərinə əməl edirsinizsə, ən vacib qaydanı unutmayın: yaxşı kişi sizi baxış sayısı üçün istifadə etməz. Daha az şeylə kifayətlənməyin!

Hüseyn İbadlı