Döş xərçəngi ilə bağlı İNQİLABİ KƏŞF - 68 ay əvvəl aşkarlana bilər

Madridin III Karlos Universitetinin nəzdindəki C3N-IA Elm Parkının alimləri döş xərçənginin təkrarlanmasını ilk klinik əlamətlər görünməzdən 68 ay əvvəl aşkarlaya bilən test hazırlayıblar.

Publika.az xəbər verir ki, araşdırma "Breast Cancer Research" (BCR) jurnalında dərc olunub.

Texnologiya sirkulyasiya edən şiş DNT-sinin (ctDNA) – şişdən qan dövranına buraxılan genetik materialın fraqmentlərinin təhlilinə əsaslanır.

Alimlər izah ediblər ki, hormon-müsbət (HR+) döş xərçəngi olan xəstələr tez-tez ilkin terapiyaya uğurla cavab versələr də, onların demək olar ki, 40%-də xəstəlik geri qayıdır. Yeni üsul ənənəvi diaqnostik vasitələrin əldən buraxdığı gizli təkrarlanma əlamətlərini erkən aşkarlamağa imkan verir.

"Məqsədimiz xərçəng diaqnozu qoymaq deyil, həkimlərə müalicədən sonra xəstənin monitorinqi üçün effektiv vasitə təqdim etməkdir", - araşdırmada iştirak edən "Altum Sequencing" biotexnoloji şirkətinin prezidenti Joaquin Martinez-Lopez deyib.

Onun sözlərinə görə, yeni nəsil sekvensiya (NGS) texnologiyası müntəzəm qan nümunəsindən istifadə etməklə milyon sağlam hüceyrə arasında bir şiş hüceyrəsini aşkar etməyə imkan verir.

Metod, müəyyən bir xəstəyə xas olan mutasiyaların müəyyən edildiyi ilkin şiş biopsiyasının təhlili ilə başlayır. Sonra, qan testlərindən istifadə edərək, mütəxəssislər bədəndə bu mutasiyaların varlığını izləyirlər ki, bu da simptomlar görünməzdən çox əvvəl xəstəliyin qayıtdığını hiss etməyə imkan verir.

Alimlər əlavə ediblər ki, metod yüksək dəqiqlik və çox yönlü olmaqla yanaşı, həm də qənaətcildir.

"Biz yalnız müəyyən bir xəstə üçün əhəmiyyətli olan mutasiyalara diqqət yetiririk, lazımsız testlərdən qaçırıq və yanlış müsbət nəticələr riskini minimuma endirmişik" - alimlər deyiblər.

Tədqiqatçılar əlavə ediblər ki, texnologiya təkcə süd vəzi xərçənginə deyil, istənilən bərk şişə tətbiq oluna bilər.

"Biz çoxlu miyeloma və kəskin miyeloid leykemiya kimi hematoloji xəstəliklərdə texnikanı sınaqdan keçirməyə başlamışıq, lakin biz artıq ağciyər xərçəngində uğurun şahidi oluruq. Uzunmüddətli perspektivdə biz 10 milyonda bir şiş hüceyrəsini aşkar edə bilmək istəyirik", - Martinez-Lopez əlavə edib.

Hüseyn İbadlı