Bu ölkə qarışacaq, İrana qarşı dəhliz yaradılacaq, Türkiyə isə... - ABŞ-ın şok planı

ABŞ-ın Suriya üzrə xüsusi nümayəndəsi Tomas Barakın verdiyi son açıqlama Vaşinqtonun Yaxın Şərq siyasətində yeni mərhələyə keçdiyini göstərir.

Publika.az xəbər verir ki, Barak bildirib ki, ABŞ-ın YPG/PKK-ya müstəqil dövlət qurmaq borcu yoxdur. Bu, Vaşinqtonun regiondakı niyyətlərinə dair mühüm mesaj kimi qiymətləndirilir.

ABŞ-ın əsas məqsədlərindən biri İranın Suriyadakı hərbi-siyasi təsirinin qarşısını almaqdır. Bu kontekstdə İsrailin təhlükəsizliyini təmin etmək üçün ölkənin şimalında – Livan sərhədinə yaxın ərazilərdə “tampon zona” yaradılması planlaşdırılır. Beləliklə, İranın Dəməşqdən Hizbullaha uzanan dəhlizini kəsmək hədəflənir.

CIA hesabatları Barakı etibarlı, lakin həddindən artıq praqmatik kimi təsvir edir. Vaşinqtonda yayılan və açıq mənbələrdən əldə edilən məlumata görə, Barak Trampın yenidən seçilməsi üçün Körfəz ölkələrinin vəsaitlərini səfərbər edən aparıcı aktordur. Açıq mənbələrdə olanlar da daxil olmaqla, digər iddialar arasında Barakın Yerusəlimdə yerləşən bir neçə fondla sıx əməkdaşlıq etməsi və mülki əsasda “İbrahim Alyansı” prosesini təbliğ etməsi daxildir.

Həmçinin Suriyadakı enerji layihələrində birbaşa iştirak etməyən İsrail şirkətlərinin Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Qətər və ABŞ vasitəsilə dolayısı ilə bu prosesə daxil edildiyi iddia edilir. Beləliklə, İranın təsir dairəsi daraldılıb və ABŞ-İsrail-Körfəz xətti boyunca yeni enerji dəhlizi qurulub.

Barakın bölgədəki yeni diplomatik arxitekturası terror təşkilatı SDQ-nin Suriya ordusuna inteqrasiyasını, xristian və sünni ünsürlərin federal strukturda təmsil olunmasını və enerji infrastrukturunun yenidən qurulmasını əhatə edən hərtərəfli planı ehtiva edir. Lakin bu restrukturizasiyanın əsasında daha çox strateji hədəflər dayanır, məsələn, İsrailin şimal sərhəddində bufer zonası yaratmaq, İranın Dəməşqdən keçməklə Livana quru dəhlizini kəsmək, Suriyanı ABŞ yönümlü konfederasiyaya çevirmək.

Beynəlxalq əlaqələr mütəxəssisi professor Hasan Ünal "Haberglobal"a bildirib ki, Barak daşınmaz əmlak agenti və tacirdir: "Ailəsinin kökləri Livandadır və o, son 20 ildir ərəblərdən gəlir əldə edir. Bununla belə, o, bölgənin tarixini çox yaxşı bilmir. Barakın ABŞ-ın regionla bağlı xarici siyasətini təmsil edib-etmədiyi bəlli deyil. Bunu çox açıq deyə bilərəm: Tramp administrasiyası Yaxın Şərqdə kürd dövləti və ya başqa bir şeylə maraqlanmır. Onun ən böyük məqsədi Körfəzdən pul yığmaqdır, lakin ictimaiyyətə əks olunan rəqəmlər şişirdilmişdir".

Beynəlxalq əlaqələr mütəxəssisi Deniz Tansi isə Barakın son açıqlamalarını "Türkiyə ictimaiyyətini sakitləşdirmək üçün edilən bəyanatlar" olaraq qiymətləndirib. Onun sözlərinə görə, Türkiyənin əsl problemi Suriyadakı terror quruluşudur: "ABŞ-ın Suriyadan çıxacağını düşünmürəm. Barakın dediyi kimi, Suriyada federal strukturun tətbiqləri olacaq. Biz diqqətli olmalıyıq. ABŞ vəkil qüvvələr vasitəsilə mövcudluğunu davam etdirəcək. Bu arada, Böyük Britaniya kəşfiyyat və geostrateji təcrübə ilə artıq regiondadır. İngilislər bölgədə Suriya, İraq və İranı əhatə edən peyk dövlətlər qurmaq istəyirlər".

Akqabay