Təhlükəli xəstəlik: 31 milyondan çox insan...

Covid-19-un yeni variantı olan EG.5 bütün dünyada yayıldıqca, orqanizmin infeksiyalara qarşı nəzarətsiz müdafiəsi nəticəsində yaranan sepsislə bağlı narahatlıq da başlayıb. Dünyada hər il 8 milyon insan sepsisdən ölürsə, Türkiyədə diaqnoz qoyulanların 60 faizi həyatını itirir.

Publika.az “Haber Global”a istinadən verir ki, elmi adı EG.5.1 olan Eris variantı Avropa ölkələrində, xüsusilə Amerikada artaraq böyük narahatlıq yaradıb. Xalq arasında "qan zəhərlənməsi" olaraq da bilinən sepsis, infeksiyasına qarşı nəzarətsiz müdafiə reaksiyası nəticəsində orqanizmin öz toxuma və orqanlarına zərər verdiyi zaman baş verir. Sepsis toxumaların zədələnməsinə və orqan çatışmazlığına səbəb olsa da, hər il milyonlarla insanı öldürür. Dünyada hər il 31 milyon 500 min insanın sepsisi inkişaf etdirdiyi təxmin edilərkən, bu xəstələrin təxminən 8 milyonu ölür. Türkiyədə sepsis diaqnozu qoyulan xəstələrin orta hesabla yüzdə 60-ı ölür.

Son araşdırmalara görə, almanların 49 faizi, amerikalıların isə 44 faizi bu xəstəliyin nə olduğunu bildiyi halda, Türkiyədə məlumatlılıq səviyyəsi cəmi 11 faizdir.

Ankara Universiteti Tibb Fakültəsi Anesteziologiya və Reanimasiya Bölümü və Reanimasiya Bölümünün müəllimi, Prof. Dr. Necmettin Ünal Türkiyədə sepsis haqqında məlumatsızlıq səbəbiylə hər il minlərlə insanın həyatını itirdiyini bildirib:

“4 illik müddətdə 1 milyarddan çox insanın Covid-19 olub. Ümumi ölüm sayının isə 7 milyona yaxındır. Bu ölümlərin dörddə biri sepsis səbəbiylə baş verib. Bu, diqqətdən kənarda qalan bir mövzudur, lakin xəstəxana ölümlərində və xəstəxana xərclərində bir nömrəli amil sepsisdir”.

Türk Torakal Dərnəyi Mərkəz İdarə heyətinin üzvü, Prof. Dr. dünyada təxminən 50 milyon insana təsir edən və hər il təxminən 11 milyon insanın ölümünə səbəb olan sepsisin hər 3 saniyədə bir insan itkisinə səbəb olduğunu diqqətə çatdırıb:

“Yüksək hərarət, titrəmə, şüur ​​dəyişikliyi, nəfəs darlığı, aşağı qan təzyiqi, nəbz tezliyi və tənəffüs sürətinin artması, özünü pis hiss etmək və ümumi vəziyyətin pisləşməsi sepsisə işarə edən əlamətlərdir. Bu simptomları olan insanlar dərhal ən yaxın təcili yardım otağına müraciət etməlidirlər”.

Digər tərəfdən, ən son dərc edilən məlumatlara görə, Covid-19 səbəbiylə reanimasiya şöbələrində xəstəxanaya yerləşdirilən xəstələrin 76 faizi sepsisi inkişaf etdirdi, xəstələrin üçdə birindən çoxu isə sepsis səbəbiylə öldü.

Aysel Şahmar