Mistika

Sirli qədim əlyazma şifrə imiş...

16 Yanvar 2026 07:47

Onilliklərdir tədqiqatçıların sirrini aça bilmədiyi, “Voyniç əlyazması” kimi tanınan manuskriptin əslində şifrlənmiş mətn olduğu müəyyən edilib.

Publika.az xəbər verir ki, bu barədə "Live Science" nəşri məlumat yayıb.

Elmi jurnal olan "Cryptologia"da dərc olunmuş bir araşdırmada müəmmalı əlyazmanın müəllifinin istifadə edə biləcəyi şifrələmə üsulu təsvir olunur. Metoda görə, şifrələmə zamanı oyun zəri atılır və kart dəstəsindən təsadüfi bir oyun kartı seçilir. Zərin üzərində düşən rəqəm şifrələnəcək sözün bir və ya iki hərfdən ibarət ardıcıllıqlara bölünməsini müəyyən edir, seçilən kart isə hərflərin əlyazmada istifadə olunan işarələrə çevrilməsi üçün hansı şifrələmə cədvəlinin tətbiq olunacağını göstərir.

Voyniç əlyazması perqament səhifələrdən və keçi dərisindən hazırlanmış cilddən ibarət qədim əlyazma kitabıdır. Radiokarbon analizinin nəticələrinə görə, bu əlyazma XV əsrin əvvəllərində hazırlanıb.

Hüseyn İbadlı