Həkəri çayının strateji əhəmiyyəti

Azərbaycan Respublikasını dünya miqyasında müqayisə etdikdə şirin su ehtiyatının kiçik bir hissəsi sərhəd ölkələrinin hesabına formalaşır və Azərbaycan yuxarı axındakı ölkələrdən daxil olan sulardan ciddi şəkildə asılıdır. Torpaqlarımızın 20 faizi, o cümlədən Sərsəng su anbarı və digər şirin su ehtiyatları Ermənistan tərəfindən zəbt edilmişdi. Ermənistan bu sulardan istifadə edərək işğal etdiyi bəzi ərazilərimizdə kənd təsərrüfatını inkişaf etdirmişdi. İş o yerə çatmışdı ki, Ermənistanın taxıl ehtiyatının təxminən 50 faizini işğal olunmuş Azərbaycan torpaqları ödəyirdi. Sözsüz ki, bu, işğal olunmuş ərazilərdə olan şirin su ehtiyatlarının hesabına baş verirdi.

Bu sözləri Publika.az-a açıqlamasında biologiya elmləri doktoru, ekoloq Rauf Sultanov deyib. Ekoloq qeyd edib ki, Həkəri çayının erməni işğalçılarından azad olunması olduqca əlamətdar hadisədir:

“Kənd təsərrüfatının inkişaf etdirilməsində Həkəri çayı əlbəttə ki, müstəsna rol oynayır. Su və torpaq kənd təsərrüfatı üçün ən vacib məsələlərdən biridir. Azərbaycanda 30% torpaqlar şoranlaşıb, deqradasiyaya uğrayıb, xüsusilə Aran rayonlarında.

Azərbaycanın ən münbit torpaqları Qarabağ və ətraf rayonlardır, demək olar ki, subtropik zona adlandırmaq olar. Ona görə ki, Qubadlı və ona yaxın olan digər ərazilərdə yağan yağışın miqdarı qat-qat çoxdur. Dəmyə taxılçılığının inkişaf etdirilməsində böyük rolu var. Həkəri çayı kənd üzümçülüyü və tütünçülüyünün, o cümlədən heyvandarlığın inkişaf etdirilməsində və yem bitkilərinin əkilib istifadə edilməsində müstəsna rola malikdir”.

Rauf Sultanov bildirib ki, Həkəri çayı Qubadlıya köçəcək insanların şirin suya olan tələbatını ödəyəcək:

“Onun üzərində tikilən su elektrik stansiyaları rayonun iqtisadi yüksəlişinə təkan verəcək. Təkcə Həkəri çayı deyil, onun qolları da sənaye və məişətlə əlaqədar olan su tələbatının ödənilməsində xüsusi əhəmiyyətə malikdir”.

Aytən Məftun